الزام به تنظیم سند رسمی: شرایط، مدارک و مراحل — شاهین ۱۱ گروه
لوگوی شاهین ۱۱ گروه

الزام به تنظیم سند رسمی: شرایط، مدارک و مراحل

خانه یا خودرو را با قولنامه خریده‌اید، پولش را داده‌اید، اما فروشنده برای زدن سند به دفترخانه نمی‌آید؟ دعوای «الزام به تنظیم سند رسمی» برای همین وضعیت است. در این راهنما شرایط این دعوا، استعلام‌هایی که قبل از هر کاری باید بگیرید، حالت‌های خاص مثل ملک در رهن یا فوت فروشنده و راه جلوگیری از فروش دوباره مال را توضیح می‌دهیم.

به‌روزرسانی: ۱۲ آبان ۱۴۰۵۲ دقیقه مطالعهتیم تحریریه شاهین گروه

خلاصه در یک نگاه

  • مبنای دعوا مواد ۱۰ و ۲۲۰ قانون مدنی است: قرارداد خصوصی معتبر است و طرفین را به همه نتایج آن، از جمله انتقال رسمی، ملزم می‌کند.
  • برای موفقیت باید بیع قطعی، مالکیت فروشنده و انجام تعهدات خودتان را ثابت کنید.
  • پیش از دادخواست، استعلام ثبتی بگیرید تا معلوم شود ملک به نام فروشنده است و بازداشت یا در رهن نیست.
  • با دستور موقت یا تأمین خواسته می‌توان جلوی فروش یا رهن دوباره مال را در طول رسیدگی گرفت.

قبل از دادخواست این‌ها را بررسی کنید

  • استعلام ثبتی: مالک رسمی، پلاک ثبتی، بازداشت و رهن.
  • تطبیق پلاک و مشخصات ملک در قولنامه با سند.
  • رسیدهای پرداخت ثمن؛ اگر بخشی مانده، آماده پرداخت آن باشید.
  • اگر ملک چند دست با قولنامه منتقل شده، همه قراردادهای زنجیره.
  • اظهارنامه برای دعوت فروشنده به دفترخانه در روز و ساعت مشخص.

حالت‌های خاص

وضعیتچه باید کرد
ملک در رهن بانک استفک رهن مقدمه انتقال است؛ تکلیف باقی‌مانده وام طبق قرارداد روشن شود
فروشنده فوت کردهدعوا به طرفیت ورثه با گواهی انحصار وراثت
فروشنده مالک ثبتی نیستهمه حلقه‌های زنجیره از مالک رسمی تا شما طرف دعوا قرار گیرند
خطر فروش دوباره وجود دارددستور موقت منع نقل‌وانتقال یا تأمین خواسته هم‌زمان با دادخواست

مراحل دعوا

  1. ۱استعلام ثبتی و جمع‌آوری قراردادها و رسیدها.
  2. ۲ارسال اظهارنامه و صورت‌جلسه عدم حضور فروشنده در دفترخانه.
  3. ۳ثبت دادخواست الزام به تنظیم سند رسمی (و در صورت نیاز، تنفیذ قرارداد) به همراه درخواست دستور موقت.
  4. ۴رسیدگی در دادگاه محل وقوع ملک.
  5. ۵صدور حکم؛ اگر فروشنده باز هم حاضر نشود، نماینده دادگاه به جای او سند را امضا می‌کند.

با قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول (۱۴۰۳)، اعتبار قراردادهای عادی خارج از سامانه‌های رسمی به‌تدریج محدود می‌شود؛ معاملات تازه را از ابتدا در سامانه رسمی ثبت کنید.

پرسش‌های پرتکرار

با قولنامه می‌توان سند گرفت؟

بله، اگر بیع قطعی باشد و فروشنده مالک باشد، از طریق همین دعوا.

فروشنده فوت کرده؛ چه کنم؟

دعوا را به طرفیت ورثه او با گواهی انحصار وراثت مطرح کنید.

ملک در رهن بانک است؛ باز هم ممکن است؟

بله، اما فک رهن مقدمه انتقال است و تکلیف باقی‌مانده وام باید روشن شود.

برای خودرو هم همین دعواست؟

بله؛ برای خودرو و هر مالی که انتقالش سند رسمی لازم دارد.

این راهنما به کارتان آمد؟

نظرات کاربران

برای پرونده خودتان راهنمایی می‌خواهید؟

شرایط هر پرونده متفاوت است. کارشناسان شاهین گروه وضعیت شما را بررسی می‌کنند و مسیر مناسب را پیشنهاد می‌دهند.